Polacy odchodzą od pomp ciepła. To źródło ogrzewania wybierają zamiast

Jeszcze niedawno pompy ciepła były jednym z najczęściej wybieranych rozwiązań w modernizowanych domach. Teraz sytuacja wygląda inaczej. W programie Czyste Powietrze wyraźnie spadła liczba składanych wniosków, a właściciele budynków coraz częściej decydują się na kotły na pellet. Ta zmiana ma jednak swoją cenę. Koszty zakupu paliwa wzrosły, a eksperci ostrzegają przed możliwymi problemami z jego dostępnością.

Program Czyste Powietrze traci zainteresowanie

Dane pokazują, że w pierwszym tygodniu października 2026 roku do programu Czyste Powietrze wpłynęło niewiele ponad 690 wniosków o dofinansowanie. Dla porównania, w jednym z tygodni sierpnia 2025 roku liczba zgłoszeń przekroczyła 2 tysiące. W latach 2022–2024 zdarzały się tygodnie, w których składano nawet 8 tys. wniosków.

Spadek zainteresowania oznacza, że właściciele domów ostrożniej podchodzą do wymiany źródła ciepła. Znaczenie mają zarówno koszty inwestycji, jak i skomplikowane zasady uzyskiwania dotacji. Dodatkowo na decyzje Polaków wpłynęły problemy związane z funkcjonowaniem programu, który zawieszono na przełomie 2024 i 2025 roku.

Pellet zamiast pompy ciepła. Zmiana jest wyraźna

Dane Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej pokazują, że od stycznia do kwietnia 2026 roku kotły na biomasę, przede wszystkim na pellet, odpowiadały za 76–81 proc. wniosków dotyczących źródeł ogrzewania. Udział pomp ciepła wynosił w tym okresie 18–23 proc.

To wyraźna zmiana w porównaniu z całym okresem działania programu od 2018 roku. Wówczas pompy ciepła stanowiły ponad 30 proc. wniosków, a kotły na pellet około 29 proc.

Nie oznacza to jednak, że pellet pozostanie równie atrakcyjnym rozwiązaniem w kolejnych sezonach grzewczych. Według informacji przytoczonych w materiale cena tony tego paliwa wzrosła z poziomu do 1000 zł w poprzednim roku do ponad 2000 zł. W minionym sezonie pojawiały się także problemy z dostępnością pelletu.

Piotr Siergiej z Polskiego Alarmu Smogowego zwraca uwagę, że dalszy wzrost liczby kotłów na pellet może zwiększyć zapotrzebowanie na paliwo ponad możliwości krajowych producentów. Konieczność importu mogłaby przełożyć się na kolejne podwyżki.

Pompa ciepła nie sprawdzi się w każdym domu

Na spadek popularności pomp ciepła wpływają również doświadczenia użytkowników, którzy nie uzyskali oczekiwanych oszczędności. Nie zawsze jednak problemem jest samo urządzenie. Duże znaczenie ma stan budynku, zapotrzebowanie na energię oraz prawidłowy dobór i montaż instalacji.

Pompa ciepła może działać efektywnie w dobrze ocieplonym domu, zarówno nowym, jak i poddanym termomodernizacji. Istotne są również właściwe ustawienia systemu grzewczego. Błędy popełnione podczas projektowania lub montażu mogą prowadzić do większego zużycia energii i wyższych rachunków.

Dlatego przed wyborem ogrzewania warto ocenić stan techniczny budynku i porównać przewidywane koszty eksploatacji. Sama cena urządzenia nie wystarczy, by stwierdzić, które rozwiązanie będzie bardziej opłacalne.

Koszty i formalności utrudniają wymianę pieców

Problemem pozostaje również termomodernizacja. Ocieplenie ścian, wymiana okien i drzwi czy modernizacja instalacji mogą wymagać wydania dziesiątek tysięcy złotych. Przy większym zakresie prac całkowity koszt może przekroczyć 100 tys. zł.

W programie Czyste Powietrze dodatkową przeszkodą są formalności, konieczność przeprowadzenia audytu energetycznego oraz oczekiwanie na rozpatrzenie wniosku i rozliczenie inwestycji. Dla gospodarstw domowych o niższych dochodach już samo przygotowanie przedsięwzięcia może stanowić poważne obciążenie.

Tymczasem w Polsce nadal działa około 2 mln pozaklasowych kotłów, a ponad 2 mln budynków jest ogrzewanych wyłącznie takimi źródłami ciepła. Bez skutecznego wsparcia finansowego wymiana przestarzałych pieców może przebiegać wolniej, niż zakładano.

Wybór między pompą ciepła a kotłem na pellet wymaga więc dokładnego przeliczenia kosztów. Trzeba uwzględnić nie tylko zakup i montaż urządzenia, ale także stan ocieplenia domu, ceny energii lub paliwa, dostępność opału i przyszłe wydatki na ogrzewanie. Dzisiejsza popularność pelletu nie gwarantuje, że będzie on najtańszym rozwiązaniem w kolejnych latach.

Podpis pod zdjęcie: Pompy ciepła tracą udział w programie Czyste Powietrze, a Polacy częściej wybierają kotły na pellet. O opłacalności ogrzewania decydują jednak także koszty paliwa i ocieplenie domu.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o pompy ciepła i pellet

Czy pompy ciepła tracą popularność w Polsce?

Tak. W pierwszych miesiącach 2026 roku ich udział we wnioskach dotyczących źródeł ogrzewania w programie Czyste Powietrze wynosił 18–23 proc.

Dlaczego Polacy częściej wybierają kotły na pellet?

Na zmianę preferencji wpływają m.in. doświadczenia użytkowników pomp ciepła, koszty inwestycji oraz problemy z doborem i montażem instalacji.

Ile kosztuje tona pelletu w 2026 roku?

Według informacji przytoczonych w materiale cena tony pelletu wzrosła z poziomu do 1000 zł w poprzednim roku do ponad 2000 zł. Rzeczywista cena zależy od dostawcy, jakości paliwa i regionu.

Czy pompa ciepła opłaca się w starym domu?

Może być opłacalna, ale wiele zależy od izolacji budynku, zapotrzebowania na ciepło oraz parametrów instalacji. Przed montażem warto ocenić stan domu i przewidywane koszty eksploatacji.

Co bardziej się opłaca: pompa ciepła czy pellet?

Nie ma jednej odpowiedzi dla wszystkich budynków. Porównanie powinno uwzględniać koszt zakupu i montażu, ceny energii i paliwa, sprawność instalacji oraz wydatki związane z termomodernizacją.