Mały dom najłatwiej powiększyć, zanim jeszcze powstanie. Nie dodatkowymi metrami, lecz rezygnacją z tych, które później służą wyłącznie do przechodzenia z pokoju do pokoju. W czeskim Výminku na 80 m² zmieściły się otwarta strefa dzienna, sypialnia, gabinet i potrzebne schowki. I właśnie plan jest tutaj ciekawszy niż sam metraż.
Výminek przypomina, że mały dom nie jest nowym wynalazkiem
Nazwa projektu odwołuje się do tradycyjnego czeskiego výminku – niewielkiego, osobnego domu na rodzinnej posesji. Przenosili się do niego starsi gospodarze po przekazaniu głównego domu dzieciom. Rodzina pozostawała blisko, ale każde pokolenie miało własną przestrzeń. David Bureš przełożył ten dawny model na współczesny język prefabrykowanego budownictwa drewnianego. Výminek stoi na skraju zakładu Eko modular w Czechach i jest domem pokazowym. Projekt wykorzystuje doświadczenia zebrane przy realizacji ponad stu domów jednorodzinnych.
Gdzie zniknęły korytarze? To dzięki temu 80 m² pracuje lepiej
Najciekawsze zaczyna się na rzucie. Projektant ograniczył powierzchnię przeznaczoną wyłącznie na komunikację. Zamiast osobnego korytarza centrum domu zajmuje otwarty salon połączony z kuchnią, a sypialnię i gabinet przesunięto do spokojniejszej części budynku. Pomieszczenia nie są jednak jednym wielkim pokojem. Ich granice zaznaczają portal obramowany dębem oraz lekki regał ze stali i drewna. Wzrok może sięgać przez kolejne strefy, dlatego przestrzeń nie zostaje dodatkowo poszatkowana ścianami. To rozwiązanie warte zapamiętania także przy projektowaniu zwykłego mieszkania: niewielki metraż boli najbardziej wtedy, gdy sporą jego część przeznaczymy na przejścia.
Szafy są, tylko prawie ich nie widać
Drugim problemem małych wnętrz jest przechowywanie. Wolnostojące szafy, komody i regały szybko zaczynają konkurować o przestrzeń z mieszkańcami. W Výminku większość przechowywania włączono więc w architekturę. Białe fronty zabudowy niemal zlewają się ze ścianami, a wykonane na wymiar meble ograniczają liczbę widocznych podziałów. Nawet centralę wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła ukryto w zabudowie łazienki. Nie chodzi wyłącznie o minimalizm. Im mniej drobnych brył, krawędzi i przypadkowych mebli przecina pole widzenia, tym spokojniej odbieramy niewielką przestrzeń.
Okno może optycznie dodać domowi metrów
Duże przeszklenia nie zwiększają powierzchni użytkowej ani o centymetr, ale mogą zmienić sposób, w jaki ją odbieramy. Tutaj przesuwne okno łączy salon z tarasem i ogrodem, poziome przeszklenie nad kuchennym blatem kadruje krajobraz, a okna sięgające podłogi doświetlają sypialnię i gabinet. Inaczej potraktowano łazienkę. Wysoko umieszczone okno kieruje wzrok ku niebu i wpuszcza światło, nie odbierając wnętrzu prywatności. To właśnie suma takich decyzji sprawia, że 80 m² nie kończy się wizualnie na wewnętrznej stronie ściany.
Nawet fundamenty zaprojektowano inaczej
Elewację Výminku wykończono ThermoWood, czyli drewnem poddanym modyfikacji termicznej. Budynek nie stoi jednak na typowych fundamentach. Zastosowano wkręcane pale gruntowe; według opisu projektu rozwiązanie ogranicza ingerencję w teren i pozwala brać pod uwagę późniejszy demontaż lub przeniesienie konstrukcji.
Dom wyposażono również w wentylację z odzyskiem ciepła, ogrzewanie podłogowe, klimatyzację oraz zewnętrzne osłony przeciwsłoneczne. Przygotowano też możliwość przyszłego wykorzystania fotowoltaiki do podgrzewania wody. Výminek nie udowadnia więc, że 80 m² to dużo. Pokazuje coś znacznie bardziej użytecznego: dobrze zaprojektowane 80 m² może wystarczyć na więcej, niż sugeruje sama liczba.
Czytaj też:
Ta garderoba nie potrzebuje osobnego pokoju. Sprytny układ porządkuje sypialnię i wygląda lekko Czytaj też:
Polka zaprojektowała dom na Bali. Beton, zielony onyks i różowa wanna