Wystarczył deszcz i kilka godzin wiatru. Drzewo nie wytrzymało ciężaru owoców

Jeszcze kilka tygodni wcześniej gałęzie wydawały się lekkie i elastyczne. Teraz zaczynają wyraźnie się uginać. To jeden z tych momentów w sezonie, który łatwo przeoczyć, a którego skutki mogą być bardzo kosztowne. Pod koniec czerwca owoce intensywnie przyrastają na masie i właśnie wtedy wiele drzew zaczyna odczuwać ciężar własnego plonu. Jeden silniejszy wiatr, gwałtowna ulewa albo letnia burza potrafią sprawić, że gałąź, która rano wyglądała zdrowo, wieczorem leży już na ziemi.

Największe zagrożenie pojawia się zanim owoce dojrzeją

Wielu działkowców zakłada, że ryzyko pękania gałęzi pojawia się dopiero podczas zbiorów. Ale problem zaczyna się znacznie wcześniej. Pod koniec czerwca owoce:

• intensywnie rosną,
• gromadzą wodę,
• zwiększają masę,
• zaczynają obciążać młodsze konary.

Dodatkowo dochodzą letnie opady. Mokre owoce ważą więcej, a rozbudowane korony stawiają większy opór wiatrowi. To właśnie wtedy powstają naprężenia, które mogą prowadzić do rozłamań. W ludowej tradycji podpieranie gałęzi to jedna z czynności planowanych przez sadowników na świętego Jana, czyli 24 czerwca.

Które drzewa pękają najczęściej?

Nie wszystkie gatunki są równie narażone. Szczególnej uwagi wymagają:

• jabłonie obficie owocujące po roku słabszego plonowania,
• śliwy obsypane owocami,
• grusze o wąskich kątach rozwidleń,
• czereśnie i wiśnie z dużą liczbą owoców na końcach pędów.

Problemy częściej pojawiają się także u odmian znanych z bardzo wysokiej plenności. Im większy plon, tym większe ryzyko przeciążenia korony.

Młode drzewa nie zawsze są najbezpieczniejsze

Intuicja podpowiada, że najbardziej zagrożone są stare drzewa. To tylko część prawdy. Pęknięcia często dotyczą również młodych egzemplarzy w wieku:

• 3–8 lat,
• intensywnie wchodzących w okres owocowania,
• prowadzonych na słabiej rosnących podkładkach.

Ich drewno nie zawsze jest jeszcze wystarczająco mocne, by utrzymać wyjątkowo obfity plon. Z kolei starsze drzewa bywają osłabione przez wcześniejsze uszkodzenia, choroby lub naturalne starzenie się drewna.

Jeden konar może kosztować kilka lat pracy

Największym problemem nie jest sama utrata części owoców. Gdy dochodzi do rozłamania:

• powstaje duża rana,
• drzewo traci znaczną część korony,
• wzrasta ryzyko infekcji chorobami drewna,
• regeneracja trwa często kilka sezonów.

W skrajnych przypadkach uszkodzenie głównego przewodnika lub grubego konaru może całkowicie zmienić pokrój drzewa.

Jak prawidłowo podpierać gałęzie?

Najprostsze rozwiązania często okazują się najlepsze. Do podpierania wykorzystuje się:

• drewniane tyczki,
• bambusowe podpory,
• specjalne podpórki sadownicze.

Miejsce styku z gałęzią warto zabezpieczyć miękkim materiałem, np. kawałkiem gumy lub filcu. Dzięki temu ogranicza się ryzyko otarć i uszkodzeń kory. Podpora powinna przejmować część ciężaru, ale nie może nadmiernie unosić gałęzi. Zbyt mocna zmiana jej położenia również powoduje naprężenia.

To także sygnał, że warto pomyśleć o przerzedzaniu zawiązków

Jeśli gałęzie zaczynają uginać się pod ciężarem owoców już w czerwcu, może to oznaczać zbyt duże obciążenie drzewa. W przypadku niektórych gatunków, zwłaszcza jabłoni i grusz, pomocne bywa przerzedzanie zawiązków. Pozwala ono:

• zmniejszyć ryzyko pękania gałęzi,
• poprawić wielkość owoców,
• ograniczyć przemienne owocowanie.

Nie zawsze jednak trzeba usuwać owoce. Czasami wystarczy odpowiednie podparcie najbardziej obciążonych fragmentów korony.

Koniec czerwca to ostatni dzwonek

W lipcu owoce będą jeszcze cięższe. Jeśli już teraz widzisz gałęzie wyraźnie wygięte ku ziemi, nie warto czekać do zbiorów. Doświadczeni sadownicy wiedzą, że podpórki zakłada się przed problemem, a nie po nim. Kilka minut pracy pod koniec czerwca może uchronić drzewo przed uszkodzeniem, którego skutki będą widoczne przez wiele kolejnych sezonów.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o podpieranie gałęzi drzew owocowych

Kiedy podpierać gałęzie drzew owocowych?

Najlepiej pod koniec czerwca lub na początku lipca, gdy owoce zaczynają szybko zwiększać swoją masę.

Które drzewa najczęściej wymagają podpór?

Najczęściej jabłonie, śliwy, grusze, czereśnie i wiśnie z bardzo obfitym plonem.

Czy młode drzewa również mogą pękać?

Tak. Szczególnie egzemplarze w wieku kilku lat, które po raz pierwszy owocują bardzo obficie.

Czym podeprzeć gałęzie?

Najczęściej stosuje się drewniane tyczki, bambusowe podpory lub specjalne podpórki sadownicze.

Dlaczego gałęzie pękają podczas lata?

Przyczyną jest połączenie ciężaru owoców, opadów deszczu oraz silnego wiatru, który zwiększa obciążenie korony.