„Przyszłość potrzebuje decyzji”. Relacja z gali UP!Awards 2026 tygodnika Wprost

W czasach, gdy architektura coraz częściej musi odpowiadać nie tylko na potrzeby estetyczne, lecz także społeczne, środowiskowe i technologiczne, nagrody branżowe nabierają szczególnego znaczenia. Gala UP!Awards 2026, zorganizowana 26 maja w warszawskim hotelu Nobu Warsaw, stała się nie tylko okazją do wyróżnienia najlepszych realizacji ostatnich miesięcy, ale także miejscem ważnej debaty o kierunku, w jakim zmierza współczesne projektowanie.

Wieczór otworzył manifest zatytułowany „Architektura przyszłości: 180 sekund prawdy”. Na ekranie pojawiły się prowokujące pytania: „Przestrzeń się kończy”, „Funkcja nie wystarcza”, „Kto projektuje przyszłość?”. To właśnie one wyznaczyły ton całego wydarzenia.

Architektura potrzebuje odwagi, nie kolejnych sloganów

Jednym z najbardziej zapadających w pamięć momentów wieczoru był manifest otwierający galę. W formule krótkiej, dynamicznej debaty przedstawiciele różnych sektorów branży architektonicznej i budowlanej odpowiadali na pytania dotyczące największych wyzwań współczesnego projektowania. Głos zabrali Janusz Komurkiewicz z Fakro, Tomasz Kozak z Grupy Profbud oraz architekt Mirosław Nizio.

Kulminacją tej części wydarzenia były słowa wyświetlane na ekranie:

„Przyszłość nie potrzebuje kolejnych projektów. Potrzebuje decyzji”.

To zdanie stało się nieformalnym mottem tegorocznej edycji.

Katarzyna Gintrowska: „Architektura bierze odpowiedzialność za każdą sekundę życia”

Po projekcji filmu otwierającego uczestników powitała Katarzyna Gintrowska, prezes PMPG Polskie Media S.A., organizatora wydarzenia.

W swoim wystąpieniu zwróciła uwagę na odpowiedzialność, jaka spoczywa dziś na architektach i projektantach.

„Architektura, którą widzieliśmy w tym filmie, nie kłamie. Ona nie szuka poklasku. Ona po prostu jest i bierze na siebie odpowiedzialność za każdą sekundę życia, którą w niej zamkniemy”.

Prezes podkreślała również rolę twórców przestrzeni jako „projektantów uczuć”, którzy potrafią zachować równowagę między ambicją człowieka a szacunkiem dla natury.

Laureaci UP!Awards 2026. Projekty, które wyznaczają kierunek zmian

Tegoroczna edycja UP!Awards pokazała, jak szeroko rozumiana jest dziś architektura. To już nie tylko projektowanie budynków, lecz także tworzenie odpowiedzialnych rozwiązań dla miast, rozwijanie nowych technologii, budowanie wspólnot, ochrona dziedzictwa oraz poszukiwanie bardziej zrównoważonych modeli życia. Laureaci UP!Awards 2026 reprezentują różne obszary branży, jednak wszystkie nagrodzone realizacje łączy wspólny mianownik – myślenie o przyszłości wykraczające poza estetykę i doraźne potrzeby inwestycyjne.

Innowacja Roku. Energia przyszłości zaczyna się dziś

Nagrodę w kategorii Innowacja Roku otrzymała Farma Wiatrowa Iłża–Pakosław, realizowana przez GREEN ON ENERGY. To projekt, który doskonale wpisuje się w jeden z najważniejszych kierunków rozwoju współczesnego budownictwa i urbanistyki – transformację energetyczną.

Kapituła doceniła nie tylko skalę inwestycji, lecz przede wszystkim jej znaczenie dla budowania bardziej zrównoważonego modelu rozwoju gospodarczego. W czasach, gdy kwestie bezpieczeństwa energetycznego oraz ograniczania emisji stają się jednym z największych wyzwań cywilizacyjnych, tego typu przedsięwzięcia wykraczają daleko poza ramy klasycznej inwestycji infrastrukturalnej. Stają się elementem odpowiedzialnego projektowania przyszłości.

Design & Rzemiosło. Powrót do jakości, która nie poddaje się modom

W kategorii Design & Rzemiosło zwyciężyła marka Nudo Design za projekt Mosso Table. To wyróżnienie przypomina, że w świecie zdominowanym przez masową produkcję i krótkotrwałe trendy największą wartością pozostają jakość wykonania, trwałość oraz autentyczność materiałów.

Kapituła zwróciła uwagę na wyjątkową kulturę projektową, widoczną w każdym detalu nagrodzonego stołu. Mosso Table jest przykładem wzornictwa, które nie epatuje formą, lecz buduje swoją wartość poprzez proporcje, szlachetność materiałów i ponadczasowy charakter. To projekt reprezentujący nurt współczesnego designu, który stawia na długowieczność produktów i świadome podejście do konsumpcji.

Zielona Przestrzeń. Architektura w dialogu z naturą

Coraz większą rolę w projektowaniu odgrywają kwestie środowiskowe. Potwierdza to nagroda w kategorii Zielona Przestrzeń – Ekologia i Zrównoważony Rozwój, którą otrzymało TDJ Estate za realizację Sarniego Osiedla.

Jury doceniło projekt za umiejętne połączenie architektury mieszkaniowej z istniejącym krajobrazem oraz tworzenie przestrzeni przyjaznej zarówno mieszkańcom, jak i środowisku naturalnemu. To przykład inwestycji, która pokazuje, że rozwój urbanistyczny nie musi oznaczać dominacji nad naturą. Wręcz przeciwnie – może opierać się na współistnieniu, poszanowaniu lokalnego kontekstu i budowaniu jakości życia w oparciu o kontakt z zielenią.

Przestrzeń Publiczna. Miejsca, które budują wspólnotę

Jedną z najbardziej prestiżowych kategorii konkursu pozostaje Przestrzeń Publiczna, ponieważ to właśnie przestrzenie wspólne w największym stopniu wpływają na codzienne doświadczenia mieszkańców miast.

Laureatem została pracownia Archigest wraz z pracownią topoScape za projekt Parku Akcji „Burza”. Jury podkreśliło wyjątkowe znaczenie realizacji zarówno pod względem urbanistycznym, jak i społecznym. Projekt nie tylko wzbogaca tkankę miejską, lecz także tworzy miejsce spotkań, refleksji i budowania lokalnej tożsamości. To przykład architektury krajobrazu, która potrafi łączyć funkcje rekreacyjne, edukacyjne i historyczne, tworząc przestrzeń ważną dla kolejnych pokoleń użytkowników.

Projekt Społecznie Zaangażowany. Architektura, która zmienia codzienność

W kategorii Projekt Społecznie Zaangażowany zwyciężyło XY Studio za realizację Centrum Aktywności Międzypokoleniowej.

To wyróżnienie pokazuje, że współczesna architektura coraz częściej staje się narzędziem budowania relacji społecznych. Nagrodzony projekt został doceniony za stworzenie miejsca sprzyjającego integracji mieszkańców, wymianie doświadczeń i budowaniu więzi między różnymi grupami wiekowymi.

W czasach rosnącej atomizacji społeczeństwa takie realizacje nabierają szczególnego znaczenia. Udowadniają, że dobrze zaprojektowana przestrzeń może wspierać dialog, przeciwdziałać wykluczeniu i wzmacniać poczucie wspólnoty.

Od kampusu badawczego po druk 3D. Technologia zmienia branżę

Jednym z najmocniejszych trendów widocznych podczas tegorocznej gali była rosnąca rola nowych technologii. Laureaci pokazali, że innowacje nie są już dodatkiem do procesu projektowego, lecz jego integralnym elementem.

W kategorii Przestrzenie Pracy / Nowoczesne Biuro nagrodzono BDM Architekci za projekt Kampusu Laboratoryjnego GUM. To nowoczesne środowisko pracy i badań stworzone z myślą o współpracy interdyscyplinarnej, rozwoju innowacji oraz wymianie wiedzy. Projekt odzwierciedla zmieniające się podejście do przestrzeni zawodowych, które coraz częściej projektowane są jako ekosystemy wspierające kreatywność i rozwój kompetencji.

Równie spektakularnym przykładem technologicznego przełomu jest laureat kategorii Technologia i Cyfryzacja w Budownictwie. Nagrodę otrzymał Holcim Polska za pierwszy na świecie zbiornik wykonany metodą druku 3D z betonu.

Projekt stanowi dowód na to, że technologie addytywne coraz śmielej wkraczają do sektora budowlanego. Druk 3D pozwala skracać czas realizacji, ograniczać ilość odpadów oraz zwiększać efektywność procesów wykonawczych. Jeszcze kilka lat temu rozwiązania tego typu funkcjonowały głównie jako eksperymenty technologiczne. Dziś stają się realnym narzędziem zmieniającym sposób projektowania i budowania.

Szacunek do historii pozostaje jedną z najważniejszych wartości

Choć przyszłość była głównym bohaterem tegorocznej gali, kapituła przypomniała również o znaczeniu architektonicznego dziedzictwa.

W kategorii Z szacunkiem do przeszłości zwyciężyło biuro WXCA za projekt Teatru Bagatela w Krakowie. Jury doceniło umiejętność prowadzenia dialogu z historią oraz połączenie ochrony zabytkowej substancji z nowoczesnym myśleniem o funkcji i potrzebach współczesnych użytkowników.

To przykład podejścia, które coraz częściej uznawane jest za jeden z najbardziej wymagających obszarów architektury. Odpowiedzialna modernizacja historycznych obiektów wymaga bowiem nie tylko wiedzy projektowej, ale także wrażliwości kulturowej i umiejętności odczytywania wartości miejsca.

Młode pracownie coraz śmielej zaznaczają swoją obecność

Każda branża potrzebuje nowych głosów i świeżego spojrzenia. Właśnie dlatego szczególne znaczenie ma kategoria Debiut / Wschodząca Pracownia, która promuje młodych twórców dopiero budujących swoją pozycję na rynku.

W tym roku wyróżnienie otrzymał Archmondo – Piotr Kowalczyk. Kapituła doceniła pracownię za odwagę projektową, konsekwentnie rozwijany autorski język architektoniczny oraz świeże spojrzenie na współczesne projektowanie.

To sygnał, że polska architektura nieustannie się rozwija i zyskuje nowe pokolenie twórców gotowych podejmować wyzwania związane z urbanizacją, zmianami klimatu, technologią i zmieniającymi się potrzebami społecznymi.

Nagrody specjalne dla liderów jakości i odpowiedzialnego projektowania

Jednym z najbardziej interesujących momentów wieczoru była część poświęcona nagrodom specjalnym. To wyróżnienia przyznawane nie tylko za konkretne realizacje, ale przede wszystkim za konsekwentne budowanie jakości, wyznaczanie standardów oraz realny wpływ na rozwój architektury, designu i rynku nieruchomości. Kapituła doceniła zarówno innowacyjne inwestycje, jak i działania społeczne, które pokazują, że dobre projektowanie może zmieniać codzienność ludzi.

Nagrodę specjalną otrzymał Nobu Hotel Warsaw, uznany za miejsce, które na nowo definiuje pojęcie współczesnego luksusu. Jury doceniło połączenie światowych standardów hospitality z dopracowaną architekturą i designem, dzięki którym warszawski obiekt stał się jedną z ikon nowoczesnej gościnności w Polsce.

Wśród laureatów znalazła się również KFA Armatura, marka od lat obecna na polskim rynku wyposażenia łazienek i kuchni. Kapituła zwróciła uwagę na umiejętne łączenie wzornictwa, trwałości produktów i odpowiedzialnego podejścia do środowiska. Szczególnie podkreślono znaczenie kolekcji MOZA316L, wykonanej ze stali nierdzewnej, która stanowi przykład projektowania odpowiadającego zarówno na potrzeby estetyczne, jak i ekologiczne współczesnych użytkowników.

Nagrodę specjalną odebrała także Katarzyna Weremczuk, architektka wnętrz i właścicielka pracowni Weremczuk Design. Wyróżnienie przyznano za wieloletni wkład w rozwój segmentu wnętrz premium, konsekwentne promowanie wysokich standardów projektowych oraz tworzenie przestrzeni, które łączą funkcjonalność z indywidualnym charakterem i ponadczasową estetyką.

W gronie laureatów znalazła się również Angel Poland Group za realizację The Upper House by Angel we Wrocławiu. Jury doceniło inwestycję za wyznaczanie nowych standardów luksusowego budownictwa mieszkaniowego oraz rozwijanie idei residential urban resort, która harmonijnie łączy prywatność apartamentu z komfortem znanym z najlepszych hoteli i dynamiką wielkomiejskiego życia.

Szczególne emocje wzbudziło wyróżnienie dla Decooroom, przyznane za charytatywną metamorfozę Pracowni Uroterapii w Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie. To przykład projektu, który pokazuje społeczną siłę designu. Dzięki zaangażowaniu firmy przestrzeń medyczna zyskała nową jakość – bardziej przyjazną, estetyczną i wspierającą proces leczenia najmłodszych pacjentów. Kapituła podkreśliła, że właśnie takie działania najlepiej pokazują, iż architektura i projektowanie mogą wykraczać poza kwestie estetyczne, stając się narzędziem realnej zmiany społecznej.

Wszystkie nagrodzone projekty i osoby, choć reprezentują różne obszary branży, łączy wspólna idea: przekonanie, że jakość projektowania mierzy się dziś nie tylko formą, lecz także odpowiedzialnością za człowieka, środowisko i przyszłość. To właśnie ten kierunek najmocniej wybrzmiał podczas tegorocznej gali UP!Awards.

Najważniejszy trend? Architektura odpowiedzialna

Analizując tegorocznych laureatów, trudno nie zauważyć wspólnego mianownika. Niezależnie od skali projektu – od mebla, przez osiedle mieszkaniowe, aż po obiekt infrastrukturalny drukowany w technologii 3D – coraz większe znaczenie mają odpowiedzialność, trwałość, wpływ społeczny i zrównoważony rozwój.

To właśnie te wartości wybrzmiały najmocniej podczas UP!Awards 2026.

Jak podsumowała prowadząca galę Anna Butrym, tegoroczni laureaci pokazali, że architektura może zamieniać „szum rzeczywistości w formę, która kocha człowieka”. W świecie pełnym wyzwań brzmi to nie jak slogan, lecz jak bardzo konkretne zobowiązanie wobec przyszłości.