Marzysz o zielonej osłonie, która jeszcze tego lata zasłoni pergolę, balustradę lub ogrodzenie? Zamiast czekać latami, aż urośnie żywopłot, posadź tunbergię oskrzydloną. To efektowne pnącze potrafi w ciągu jednego sezonu stworzyć gęstą kurtynę liści i kwiatów. Trzeba jednak wiedzieć, jak o nie zadbać, bo jeden błąd sprawia, że kwitnie znacznie słabiej.
Tunbergia oskrzydlona zachwyca tempem wzrostu
Nie wszystkie rośliny potrzebują wielu lat, by stworzyć efektowną zieloną osłonę. Tunbergia oskrzydlona (Thunbergia alata), znana jako „czarnooka Zuzanna”, należy do rekordzistów. W sprzyjających warunkach jej pędy mogą wydłużać się nawet o 15–20 cm w ciągu tygodnia. Już po kilku tygodniach od posadzenia oplecie pergolę, kratkę, balustradę balkonu czy siatkę ogrodzeniową.
Naturalnie występuje we wschodniej Afryce, gdzie jest byliną. W polskim klimacie nie zimuje w gruncie, dlatego najczęściej uprawia się ją jako roślinę sezonową. Mimo to cieszy się ogromną popularnością, bo w krótkim czasie daje efekt, na który w przypadku wielu krzewów trzeba czekać kilka lat.
Czytaj też:
Żółte liście ogórków to alarm. Ten tani oprysk z apteki może uratować plony
Skąd wzięła się nazwa „czarnooka Zuzanna”?
Charakterystyczną cechą tunbergii jest ciemny środek kwiatu przypominający oko. To właśnie od niego pochodzi popularna nazwa „czarnooka Zuzanna”, będąca tłumaczeniem angielskiego określenia Black-eyed Susan vine.
Kwiaty mogą mieć różne kolory – od intensywnie żółtych i pomarańczowych, przez kremowe i białe, po morelowe czy łososiowe. Przy odpowiedniej pielęgnacji pojawiają się od czerwca i zdobią roślinę aż do pierwszych jesiennych przymrozków.
Największy błąd? Zbyt mało słońca
Choć tunbergia nie należy do roślin trudnych w uprawie, ma jedną ważną zasadę – potrzebuje światła. Im bardziej słoneczne stanowisko, tym obficiej kwitnie.
Najlepiej rośnie w miejscu:
- ciepłym i dobrze nasłonecznionym,
- osłoniętym od silnych podmuchów wiatru,
- z żyzną, przepuszczalną glebą,
- wyposażonym w stabilne podpory, po których może się wspinać.
Posadzona w półcieniu zwykle rośnie, ale tworzy znacznie mniej kwiatów. W efekcie zamiast kolorowej ściany otrzymujemy głównie zieloną masę liści.
Podlewanie wymaga wyczucia
Tunbergia lubi stale lekko wilgotne podłoże, ale źle znosi zalewanie korzeni. Nadmiar wody ogranicza dostęp tlenu i sprzyja rozwojowi chorób grzybowych oraz gniciu systemu korzeniowego.
Latem rośliny rosnące w skrzynkach balkonowych lub dużych donicach często wymagają podlewania nawet codziennie. Nie warto jednak kierować się sztywnym harmonogramem. Znacznie lepiej przed każdym podlewaniem sprawdzić wilgotność ziemi – jeśli wierzchnia warstwa przeschnie, to sygnał, że roślina potrzebuje wody.
Czytaj też:
Ptaki cierpią przez upały. Tak możesz im pomóc
Jak nawozić, żeby kwitła do jesieni?
Tak szybki wzrost oznacza również duże zapotrzebowanie na składniki pokarmowe. Bez regularnego nawożenia tunbergia szybko ogranicza liczbę kwiatów.
Najlepiej sprawdzają się nawozy przeznaczone dla roślin kwitnących, bogate w fosfor i potas. Stosuje się je zazwyczaj co 7–14 dni, zgodnie z instrukcją producenta.
Warto natomiast uważać z nawozami bogatymi w azot. Choć pobudzają wzrost pędów i liści, ich nadmiar może odbywać się kosztem kwitnienia.
Czy można przezimować „czarnooką Zuzannę”?
Choć większość ogrodników traktuje tunbergię jako roślinę jednoroczną, można spróbować zachować ją do kolejnego sezonu. Przed nadejściem przymrozków należy przenieść ją do jasnego pomieszczenia o temperaturze około 8–12°C.
W okresie spoczynku podlewanie ogranicza się do minimum, dbając jedynie o to, by bryła korzeniowa całkowicie nie wyschła. Wiosną roślina może ponownie rozpocząć intensywny wzrost. Trzeba jednak pamiętać, że nie wszystkie egzemplarze dobrze znoszą zimowanie.
Czytaj też:
Sekator w dłoń. Ten lipcowy zabieg odmieni twoją lawendę
To jedno z najlepszych pnączy na balkon i do ogrodu
Jeśli zależy ci na szybkim efekcie, tunbergia oskrzydlona należy do najlepszych wyborów. W ciągu jednego sezonu potrafi stworzyć gęstą zieloną zasłonę, która zapewni prywatność na balkonie, ozdobi pergolę lub zamaskuje mało atrakcyjne ogrodzenie.
Nie zastąpi wieloletniego żywopłotu, bo każdej wiosny trzeba sadzić ją od nowa lub przezimować. Jednak pod względem tempa wzrostu, długości kwitnienia i łatwości uprawy trudno znaleźć równie efektowne pnącze sezonowe.
FAQ – czarnooka Zuzanna
Czy tunbergia oskrzydlona jest wieloletnia?
W klimacie tropikalnym tak, ale w Polsce zwykle uprawia się ją jako roślinę jednoroczną.
Jak szybko rośnie czarnooka Zuzanna?
W dobrych warunkach pędy mogą przyrastać nawet o kilkanaście–kilkadziesiąt centymetrów tygodniowo.
Czy tunbergia nadaje się na balkon?
Tak. To jedna z najpopularniejszych roślin pnących do uprawy w pojemnikach.
Jak długo kwitnie tunbergia?
Najczęściej od czerwca do pierwszych jesiennych przymrozków.
Czy tunbergia lubi pełne słońce?
Tak. Im więcej światła, tym obfitsze kwitnienie.
Jak często nawozić tunbergię?
Zwykle co 1–2 tygodnie nawozem przeznaczonym dla roślin kwitnących.
Czytaj też:
Wystarczy kilka kropel do konewki. Nornice uciekają z ogrodu w 24 godziny Czytaj też:
Myślałam, że na tym piachu nic nie urośnie. Ta bylina już po kilku tygodniach była cała w kwiatach
